Şanlıurfa’da “Taş Tepeler Projesi” kapsamında yürütülen kazılarda, Göbeklitepe ve Karahantepe’den de eski olabileceği düşünülen Mendik Tepe’de Neolitik döneme ait önemli bulgular ortaya çıkarılıyor. Tarihin en eski yerleşimlerinden biri olabileceği değerlendirilen alanda, insanlığın avcı-toplayıcılıktan yerleşik yaşama geçişine dair izler araştırılıyor.
Eyyübiye ilçesi kırsalındaki Payamlı Mahallesi sınırlarında yer alan Mendik Tepe, Çakmak Tepe Kazı Başkanı Fatma Şahin’in keşfiyle bilim dünyasının dikkatini çekti. 2024’te başlayan kazılar, Liverpool Üniversitesi Arkeoloji Bölümü’nden Prof. Dr. Douglas Baird başkanlığında, Şanlıurfa Arkeoloji Müzesi iş birliği ve İngiliz Arkeoloji Enstitüsü’nün desteğiyle sürdürülüyor.
İkinci yıla giren çalışmalarda farklı boyutlarda yapılar ortaya çıkarıldı
Prof. Dr. Douglas Baird, alanda büyük ve küçük ölçekli çok sayıda yapının gün yüzüne çıktığını belirterek, bu yapıların işlevlerini anlamaya çalıştıklarını söyledi. Küçük binaların depolama ya da günlük ihtiyaçlara yönelik olabileceğini, daha büyük olanların ise konut veya ritüel amaçlı yapılar olarak kullanılmış olabileceğini dile getirdi. Özellikle bir kazı alanında bulunan sağlam taş işçiliğine sahip büyük yapının, ritüel amaçlı kullanıldığı ihtimali öne çıkıyor.
Neolitik dönemin en başlarına işaret ediyor
Mendik Tepe’nin Neolitik dönemin en erken evrelerine tarihlenebileceğini vurgulayan Baird, bu yönüyle Göbeklitepe ve Karahantepe’den biraz daha eski bir yerleşim olabileceğini ifade etti. Bölgede bulunan dikili taşların, Göbeklitepe’deki gibi “T” biçiminde olmaması da Mendik Tepe’yi diğer taş tepe yerleşimlerinden farklı kılıyor.
Aynı proje kapsamında incelenen ve yaklaşık 5 kilometre mesafedeki Çakmak Tepe’de de benzer bulgulara rastlandığını hatırlatan Baird, bu verilerin Neolitik çağın başlangıcı ve gelişiminin anlaşılmasına önemli katkılar sunacağını kaydetti.
Kaynak: AA
